به گزارش کردپرس، نشستی تخصصی با موضوع «ایران و اقلیم کردستان عراق؛ از چالش ها تا فرصت ها» با حضور «حسن دانایی فر» سفیر سابق ایران در عراق، «قدرت احمدیان»، استاد روابط بین الملل دانشگاه رازی کرمانشاه و «محمدصدیق احمد» دیپلمات سابق اقیلم کردستان در ایران، 7خرداد 1401 در خانه اندیشمندان علوم انسانی تهران برگزار شد.

قدرت احمدیان در این نشست به ادراکات درست و نادرست درباره اقلیم پرداخت و گفت: اقلیم کردستان عراق بر اساس قواعد بین المللی نباید دارای سیاست خارجی باشد و بر اساس قانون اساسی عراق، باید سیاست خارجی را دولت مرکزی تنظیم کند.

وی ادامه داد: اما در عمل اقلیم کردستان عراق به عنوان دِفاکتو در سیاست خارجی فعال بوده و دارای دفاتر خارجی و روابط دیپلماتیک است. این موضوع باید به فهم مناسبات کمک کند.

این استاد دانشگاه در ادامه سخنان خود به تشریح سطوح مختلف تحلیل پرداخت که سطح چهارم تحلیل، سطح تحلیل تصمیم گیرندگان است که به گفته احمدیان ادراک از همین جا آغاز می شود.

احمدیان در ادامه تحلیل خود اظهار کرد: ما در اینجا، اقلیم کردستان عراق و جمهوری اسلامی ایران را دو بازیگر تلقی می کنیم. بر اساس یک نظریه که یک روش عقل گرا است، در آن همه بازیگران به دنبال منافع خود هستند. روش دیگر رویکرد روانشناخی است که در این حالت، مناسبات جنبه عقلانی نداشته و باید آنها را درک کنیم.

احمدیان گفت: ادراکات در روابط بین الملل، به معنی تهدید محسوب می شود و ما در ادراکات به دنبال آن هستیم که چه فهمی از رفتار دیگری داریم و نیت خوانی می کنیم. در روابط بین الملل، اصل بر فقدان اعتماد و ترس است، چون این حوزه یک محیط آنارشی است. بنابراین اصل روابط بین الملل بر ترس است. حالا ما چه ادراکاتی داریم و سیستم باور و جهان بینی ما نسبت به دیگران چگونه است.

وی در خصوص روابط جمهوری اسلامی ایران و اقلیم کردستان، گفت: باور بنده بر این است با توجه به اشتراکات و زیرساخت های استراتژیک، می توان اعتماد را ایجاد و ترس را دور کرد. اما چیزی که مشاهده می شود ادراک ما به اقلیم کردستان؛ اینجا بیشتر منظور حزب دمکرات کردستان عراق است، دوستانه نیست و مقامات اقلیم کردستان باید به این موضوع توجه کنند که چرا این ادراک دوستانه نیست.

وی گفت: ضرورتا این تهدید، اقدام به تهدید نیست اما تصور می کنیم که در نیت آنها تهدید وجود دارد و این موجب بی اعتمادی می شود.

قدرت احمدیان در ارتباط با پنداشت اقلیم کردستان و جمهوری اسلامی، اظهار کرد: ما یک پنداتشی در ارتباط با کردها به طور عام و اقلیم کردستان به صورت خاص داریم؛ در کل این پنداشت ما مطلوب و دوستانە نیست؛ این را می توان در موضع گیری های بیرونی دریافت؛ پس ادارک ما نسبت به آنها مثبت نیست.

وی در همین ارتباط ادامه داد: تصور بر این است که اقلیم کردستان نمی‌خواهد از اقدامات و جهت گیری هایی که می تواند برای ما تهدید باشد، دست بردارد مواردی مانند؛ ملت سازی، باز کردن دست دشمنان ایران در اقلیم کردستان. این پنداشت ما است و حتی اگر داده‌هایی هم این موارد را تائید نکند؛ به سختی می توانیم باور کنیم.

احمدیان در ادامه به درس های تاریخی، اشاره کرد که به گفته او این موارد در روابط جمهوری اسلامی ایران و اقلیم کردستان مثبت نیست. وی گفت: با این وجود در دوره جنگ تحمیلی، ایران با احزاب کرد روابط خوبی داشت اما در دو مقطع اتفاقاتی رخ داد که به ذهنیت و ادراکات ما آسیب وارد کرده است.

وی از اتفاقات فوق به نام سندروم یاد کرد که یکی از این موارد، سندروم 75، همان قرارداد الجزایر بود که پهلوی های دست از حمایت کردها برداشت که این موضوع در سیستم ادراکی کردها این طور شکل گرفته که ایران به آنها نگاه ابزاری دارد.

وی از رفراندوم برگزار شده در اقلیم کردستان که جمهوری اسلامی ایران به شدت با آن مخالفت کرد، به عنوان سندروم دوم نام برد و گفت: با این موارد در ذهنیت کردها به صورت عام این باور ایجاد شد که ایران حامی کردها نیست.

احمدیان بر تلاش برای تخلیه این بار روانی سندروم ها تاکید کرد.

این استاد دانشگاه در بخش دیگری از سخنان خود به ادراکات تصمیم گیرندگان در جمهوری اسلامی اشاره کرد و گفت: این ادراکات در ارتباط با کردها بسیار امنیتی است در حالی که باید نگاهی تمدنی، فرهنگی و اقتصادی به کردها داشته باشیم این موضوع به معنی غفلت از موضوع امنیتی نبوده بلکه باید امنیت را در در لایه های فرهنگی، زبانی و تاریخی برقرار کرد و در مجموع برای امنیت زدایی تلاش کرد.