به گزارش کردپرس، «ریچارد مور» رئیس دستگاه اطلاعات خارجی بریتانیا (MI6) روز جمعه فاش کرد که کشورش پیش از به قدرت رسیدن «هیئت تحریرالشام» (HTS) در سوریه، با این گروه رابطه‌ای پشت‌پرده برقرار کرده بود؛ رابطه‌ای که زمینه‌ساز بازگشت دیپلماتیک لندن به سوریه پس از سقوط حکومت بشار اسد شد.

به نوشته نشریه نشنال، «ریچارد مور» رئیس در حال کناره‌گیری MI6، در سخنرانی خود در کنسولگری بریتانیا در استانبول گفت: «با ایجاد رابطه با هیئت تحریرالشام یک یا دو سال پیش از سرنگونی بشار اسد، ما راه را برای بازگشت دولت بریتانیا به سوریه ظرف چند هفته هموار کردیم.»

مور جزئیاتی از این رابطه ارائه نکرد. بازه زمانی که او ذکر کرد نشان می‌دهد این ارتباط پس از جدایی رسمی HTS از القاعده شکل گرفت، هرچند این گروه همچنان به دلیل ارتباطات پیشینش، از سوی دولت بریتانیا در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار دارد.

هیئت تحریرالشام پس از آنکه رهبرش احمد الشرع قدرت را در دمشق به دست گرفت منحل شد، اما اعضای آن اکنون در نهادهای جدید دولتی سوریه مناصب کلیدی دارند. با این حال بریتانیا هنوز نام این گروه را از فهرست تروریستی خود حذف نکرده است.

«دیوید لَمی» وزیر خارجه وقت بریتانیا، اندکی پس از سقوط اسد تأیید کرد که لندن پیش‌تر با HTS تماس داشته است. اما اظهارات اخیر رئیس MI6 نشان می‌دهد که این رابطه چگونه زمینه‌ساز برقراری ارتباط لندن با مقامات جدید سوریه شد.

مور افزود: «سوریه نمونه خوبی است از اینکه وقتی حوادث ناگهان و با سرعتی بیشتر رخ می‌دهد، کسانی که از قبل آماده‌اند، جلوتر می‌افتند.»

«ریچارد مور» که طی پنج سال گذشته ریاست MI6 را بر عهده داشت، پیش‌تر سفیر بریتانیا در ترکیه بود.

بریتانیا در جولای و همزمان با سفر دیوید لَمی به دمشق، روابط دیپلماتیک خود را با دولت جدید سوریه از سر گرفت. این نخستین سفر یک وزیر بریتانیایی به سوریه پس از ۱۴ سال بود؛ روابطی که در پی سرکوب اعتراضات مردمی توسط حکومت اسد قطع شده بود.

پیش‌تر «جاناتان پاول» مذاکره‌کننده باسابقه در کانال‌های غیررسمی که سال گذشته به‌عنوان مشاور امنیت ملی به دولت بریتانیا بازگشته بود، دیداری کم‌سر و صدا با مقامات جدید سوریه داشت. گفته می‌شد او حتی در سال ۲۰۲۱ با احمد الشرع نیز دیدار کرده است، هرچند HTS این ادعا را رد کرد.

مور اذعان کرد که این ارتباطات پشت‌پرده بریتانیا با HTS نقش مهمی در تسهیل بازگشت دیپلماتیک لندن به سوریه داشته است.

او درباره تهدیدهای تروریستی نیز گفت: «گروه‌هایی از جمله داعش و القاعده تحت فشار جمعی برای کاهش توانمندی‌هایشان قرار گرفته‌اند، اما همچنان می‌کوشند خود را بازسازی کنند و از درگیری‌ها و مناطق بی‌دولت برای احیای مجدد بهره ببرند، در حالی که از فناوری برای گسترش ایدئولوژی‌های خشونت‌بارشان در فضای آنلاین استفاده می‌کنند.»

مور تأکید کرد که MI6 همراه با شرکای خود، از جمله ترکیه، در حال مقابله با این تلاش‌هاست.

او در ادامه روسیه، چین و ایران را اولویت‌های اصلی MI6 معرفی کرد. به گفته او: «ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، هیچ تمایلی به پایان جنگ اوکراین ندارد. حمایت چین نقش محوری داشته است؛ به‌ویژه صادرات کالاهای «دوگانه‌مصرف» که از مواد شیمیایی گرفته تا قطعات الکترونیکی در گلوله‌ها و موشک‌های روسیه به کار می‌روند و این حمایت‌ها باعث شده پوتین به این نتیجه نرسد که صلح بهترین گزینه است.»

او همچنین ایران را به اتخاذ «استراتژی‌ای که منطقه را بی‌ثبات می‌کند و این کشور را در تضاد با بیشتر جهان قرار می‌دهد» متهم کرد و افزود: «اطلاعات ما هیچ تغییری در رویکرد تهران نشان نمی‌دهد، حتی پس از حملات پی‌درپی اسرائیل به شبکه‌های منطقه‌ای آن.»

امیدها برای احیای توافق هسته‌ای میان آمریکا و ایران نیز در پی حملات مستقیم اسرائیل به ایران در ژوئن از بین رفت. ایران این حملات را تلاشی عامدانه برای نابود کردن روند مذاکرات دانست.

در اواخر آگوست ، فرانسه، آلمان و بریتانیا روندی یک‌ماهه برای بازگرداندن تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران را آغاز کردند، زیرا راه‌حل مذاکره‌ای در دسترس نبود.

«عباس عراقچی» وزیر خارجه ایران، گفت طرحی «معقول و قابل اجرا» به همتایان اروپایی خود ارائه کرده که می‌توانست از «بحرانی غیرضروری و قابل اجتناب در روزهای آینده» جلوگیری کند. اما او آن‌ها را متهم کرد که «بهانه‌تراشی و طفره‌روی آشکار» کرده‌اند، که نشان‌دهنده تداوم بن‌بست دیپلماتیک است.